|
Chloroplasty zwane inaczej ciałkami zieleni zawierają zielony barwnik chlorofil umożliwiający fotosyntezę. Zbudowane są jak wszystkie inne plastydy, z jedną tylko różnicą. Ich lamelle odrywają się , tworząc obłonione, spłaszczone pęcherzyki tzw. tylakoidy. Błony tylakoidów, zwane tylakoidami gran są poukładane w stosy, zwane granami. To właśnie w granach znajduje się chlorofil. To właśnie w chloroplastach zachodzi fotosynteza, czyli proces podczas którego substancje nieorganiczne takie jak dwutlenek węgla, woda i sole mineralne zostają przekształcone w substancje organiczne przy udziale energii świetlnej wychwytywanej przez chlorofil. Produktem ubocznym fotosyntezy jest tlen.
Pierwsza faza fotosyntezy zwana fazą jasną zachodzi w granach, natomiast druga tzw. faza ciemna w
stromie.
Chloroplasty
(u glonów nazywane chromatoforami) są plastydami biorącymi
aktywny udział w procesie fotosyntezy. Ich kształt u
organowców jest zasadniczo stały. Jest to dwuwypukła
soczewka, rzadziej płaskowypukły, średnica ok.
5-8 ľm. U polifiletycznych glonów ciałka zieleni mogą
mieć kształt soczewkowaty, kubkowaty, wstęgowaty,
kulisty lub innej posteci. Podobnie wielkość tych
organelli u alg jest bardzo różna. waha się w
szerokich granicach od 2 do kilkudziesięciu ľm. Budowę
chloroplastu przedstawia schemat. Z zewnątrz otoczony jest
gładką lipoproteinową błoną. Wewnętrzna
błona tworzy, rozbudowujący się w czasie
dojrzewania, system równoległych wypukleń. W pełni
wykształcony chloroplast posiada lammelle lub tylakoidy składające
się z dwóch cienkich błon. System lameralny jest
zanurzony w jednorodnej, koloidalnej macierzy chloroplastu -
stromie. Większość glonów ma tylko długie,
biegnące wzdłuż całego chloroplastu,
tylakoidy. U organowców występują dwa rodzaje
"woreczków": krótkie, "poukładane" w
stosy nazwane granami i długie, mniej liczne, łączące
ze sobą grana. Liczbę gran w przeciętnej
fotosyntezującej komórce ocenia się na 50, a w każdym
jest ok. 10 - 80 tylakoidów. Podobnie jak mitochondria
chloroplasty przypominają uproszczone komórki
prokariotyczne, tyle, że fotosyntezujące. Posiadają
one: własne DNA w postaci "nagiej", kolistej cząsteczki;
rybosomy; system lamelarny przypomina ogólnie te spotykane u
Procaruyota; tylko jeden typ polimerazy DNA; mRNA plastydowy
jest policistronowy; sposób organizacji tzw. fotosystemów
jest podobny doprokariotycznego. Nasuwa się przy tym następujący
wniosek: chloroplasty podobnie jak mitochondria były
pierwotnie prostymi symbiontami, tyle, że autotroficznymi.
Funkcje chloroplastów:
-
występują wyłącznie u organizmów roślinnych i niektórych protistów
-
mają zdolność pochłaniania energii słonecznej, z której w procesie fotosyntezy wytwarzają energię chemiczną.
|
